Η Μάνη με τα λιθόστρωτα
 σοκάκια και τους πύργους

Μάνη, η ιστορική περιοχή της Πελοποννήσου που περιλαμβάνει τις άλλοτε επαρχίες του Γυθείου και Οιτύλου Λακωνίας.

Η συνολική της έκταση φτάνει τα 1800 τ.χλμ. και καταλήγει στο Ακρωτήριο Ταίναρο, με σπονδυλική στήλη το όρος Ταΰγετος και ψηλότερη κορυφή τον Προφήτη Ηλία με ύψος 2.404.

Ακριβώς κάτω από την επιβλητική κορυφή του Προφήτη Ηλία με το ομώνυμο ξωκλήσι τη βλέπεις να απλώνεται μπροστά σου. Ξεχωρίζει για τα λιθόστρωτα σοκάκια της, τους παραμυθένιους  πύργους και γενικά τα παραδοσιακά κτίσματα με την ομοιόμορφη αρχιτεκτονική που διατηρούν.

Η Aρεόπολη, που μέχρι το 1836 ονομαζόταν Tσίμοβα διαθέτει ενδιαφέροντα αξιοθέατα που ταξιδεύουν τον επισκέπτη στο χρόνο!

Φωτο:evlahos 

Σε αυτά συγκαταλέγονται η κεντρική πλατεία με τον ανδριάντα του Πετρόμπεη Mαυρομιχάλη, η εκκλησία του Aγίου Aθανασίου, η δισυπόστατη εκκλησία του Αγίου Χαραλάμπους και της Παναγίτσας, η ιστορική εκκλησία των Ταξιαρχών με το αξιόλογο καμπαναριό, καθώς και οι εκκλησίες του Αγίου Ιωάννη και της Παναγίας της Γεωργιάνικης.

Σε σπηλαιώδη κοιλώματα έξω από την Αρεόπολη, στη θέση “Απήδημα”, οι παλαιοανθρωπολογικές έρευνες έχουν φέρει στο φως μεγάλο αριθμό ευρημάτων, ανάμεσα στα οποία λίθινα και οστέινα εργαλεία, ίχνη φωτιάς, πολυάριθμα κατάλοιπα οστών ζώων, καθώς και σοβαρά στοιχεία σχετικά με την αντιμετώπιση των νεκρών και τα ταφικά έθιμα των παλαιολιθικών  ανθρώπων.

Υπάρχουν πολλές επιστημονικές αναφορές για την ετυμολογία της λέξης Μάνη. Η επικρατέστερησύμφωνα με τον Ελ. Αλεξάκη είναι “άπό τήν αρχαία λέξη μανός που σημαίνει γυμνός από βλάστηση, κάτι που ταιριάζει απόλυτα με το φυσικό τοπίο της.                                        

Ιστορία

Η Μάνη ήταν κατοικημένη από την παλαιολιθική εποχή. Τα ευρήματα στο Σπήλαιο Απήδημα και ο “Ταινάριος άνθρωπος” έχουν αυξήσει κατακόρυφα το επιστημονικό ενδιαφέρον για την περιοχή. Για πρώτη φορά συναντάμε αναφορές σε πόλεις της περιοχής (Καρδαμύλη, Οίτυλος, Γύθειο από τον Όμηρο.

Οι πρώτοι κάτοικοι σύμφωνα με τον περιηγητή Παυσανία, ήταν οι Λέλεγες. Ακολούθησαν οι Αχαιοί και οι Δωριείς. Για τους επόμενους αιώνες η ιστορία της Μάνης ταυτίστηκε με τη Σπάρτη.

Στα ρωμαϊκά χρόνια αποτέλεσε ιδιαίτερη ομοσπονδία γνωστή ως «το Κοινό των Λακεδαιμονίων». Τη μεσαιωνική βυζαντινή περίοδο και συγκεκριμένα τον 8ο μ.Χ. αιώνα, ακολούθησε αποικισμός Σλάβων στη Πελοπόννησο, οι οποίοι μεταξύ άλλων περιοχών εγκαταστάθηκαν και γύρω από τη Μάνη, κυρίως στις πλαγιές του Ταϋγέτου.

 Ο κόλπος του Οίτυλου-  Φωτο: Vaggelis Vlahos   

Με τη πάροδο του χρόνου, την επίδραση της χριστιανικής θρησκείας και κυρίως την επικοινωνία και επιμειξία των Σλάβων με τους γηγενείς Έλληνες κατοίκους, επήλθε ο εξελληνισμός των πρώτων. Οι συγκεκριμένοι Σλάβοι ήταν πολύ λίγοι αριθμητικά, σε βαθμό που το γενετικό τους αποτύπωμα είναι ασήμαντο στους σύγχρονους Μανιάτες.

Κατεξοχήν εκπαιδευμένοι πολεμιστές οι Μανιάτες πολέμησαν ηρωικά σε όλους τους ελληνικούς απελευθερωτικούς αγώνες, στη Θεσσαλία, στην Ήπειρο, στην Κρήτη και στη Μικρά Ασία.

Ειδικότερα, η σημαντική προσφορά των Μανιατών στο Μακεδονικό Αγώνα (1904 – 1907), με χιλιάδες εθελοντές αγωνιστές που ακολούθησαν τους Μανιάτες καπεταναίους οπλαρχηγούς του ελληνικού στρατού, έχει διατηρήσει έκτοτε ισχυρούς δεσμούς μεταξύ των Μακεδόνων και των Μανιατών.

Λόγω της εγγύτητας της νότιας Πελοποννήσου με τη δυτική Κρήτη και τα Κύθηρα, αλλά και της ασφάλειας των απόρθητων χωριών της Μάνης, υπήρξαν κρίσιμες ιστορικές στιγμές όπου Κρητικοί βρήκαν καταφύγιο και εγκαταστάθηκαν εκεί και αντίστροφα.

Φωτό: Dr Tzeferis Petros 

Το τοπίο της Μάνης είναι ιδιαίτερο τόσο ως προς τη φυσική διαμόρφωση όσο και ως προς την αρχιτεκτονική φυσιογνωμία του. Στη Μάνη υπάρχουν πολλοί πέτρινοι πύργοι, 7 κάστρα, πληθώρα αρχαιολογικών χώρων, βυζαντινές και μεταβυζαντινές εκκλησίες με εξαίρετες αγιογραφίες. Στην περιοχή βρίσκονται οι 98 από τους 118 οικισμούς της Πελοποννήσου που έχουν χαρακτηριστεί επίσημα παραδοσιακοί, μαζί με πολλά σπήλαια, καλντερίμια και φαράγγια για πεζοπόρους. Τα χωριά της Μάνης διατηρούν την παραδοσιακή αρχιτεκτονική και τον ιδιαίτερο τρόπο ζωής τους.Φωλιασμένα ανάμεσα στους δύσβατους ορεινούς όγκους, πανέμορφα και επιβλητικά, περιμένουν να διηγηθούν την ιστορία τους στους επισκέπτες.

Από το τοπίο της Δυτικής Μάνης, ξεχωρίζουν: η Καρδαμύλη με τα βυζαντινά μνημεία και το φαράγγι του Βυρού, η Στούπα, η Λαγκάδα με τα πέτρινα πυργόσπιτα, τα χωριά του Ταΰγετου κ.ά.

Το Γύθειο με το λιμάνι και την ιδιαίτερη αρχιτεκτονική, η Αρεόπολη με τα καλντερίμια και τους πύργους της που έχουν ανακηρυχθεί μνημεία. Τα σπήλαια του Διρού, το Λιμένι απέναντι από το ομηρικό Οίτυλο, ο Γερολιμένας, ο Δρυμός, το Πόρτο Κάγιο, το Ακρωτήρι Ταίναρο και πολλά ακόμη αποτελούν βασικά αξιοθέατα της Ανατολικής Μάνης.           

Προϊόντα της Μάνης είναι το Θυμαρίσιο μέλι, καπνιστό σύγκλινο, λάδι, ελιές, χαρούπια και αρωματικά φυτά καθώς και τα “λούπινα”.

 Το τεφρόμαυρο μάρμαρο Ταινάρου

Φωτό: Dr Tzeferis Petros 

                                  Η σημαία της Μάνης