Ο Ναός του Ποσειδώνα στο Σούνιο

Το Σούνιο είναι το νοτιότερο σημείο της Αττικής. Υψώνεται σχεδόν κάθετα από την θάλασσα και στους πρόποδες του σχηματίζεται μικρός όρμος. Το ακρωτήριο Σούνιο είναι γνωστό λόγω της σημαντικής γεωγραφικής θέσης του. Ήταν το πρώτο σημείο που έβλεπες πλέοντας από τις Κυκλάδες ή την Μικρά Ασία προς τον Πειραιά.

Ο Παυσανίας στο 2ο αι. μ.Χ. αρχίζοντας τα «Αττικά» του, το περιγράφει ως εξής: «Τῆς ἠπείρου τῆς ἑλληνικῆς κατά νήσους τάς Κυκλάδες κατά πέλαγος το Αἰγαίον ἄκρα Σούνιον πρόκειται γῆς τῆς Ἀττικῆς…».

Ο δήμος πήρε το όνομά του από το «Σούνιον ιερόν» και το «Σούνιον άκρον», για τα οποία γίνεται αναφορά από τον Όμηρο, στην Οδύσσεια.  Στα νεότερα χρόνια, η ευρύτερη περιοχή λόγω της περιβαλλοντικής αξίας της, ανακηρύχθηκε εθνικός δρυμός.

Στην περιοχή που σήμερα βρίσκονται τα ερείπια του ναού του Ποσειδώνα, υπήρχε κατά τους Αρχαϊκούς χρόνους βωμός αφιερωμένος στον θεό, περιτριγυρισμένος από δύο μεγάλους κούρους. Ο πρώτος ναός άρχισε να κατασκευάζεται στις αρχές του 5ου αιώνα π.Χ. αλλά καταστράφηκε πριν ολοκληρωθεί, από τους Πέρσες το 480 π.Χ. Το σχέδιό του ήταν ανάλογο με τον ναό που τον διαδέχτηκε. Δωρικός, διπλός, 6 Χ 13 κίονες.

Ο δεύτερος ναός, δηλ αυτός που υπάρχει σήμερα ξεκίνησε να χτίζεται με διαταγή του Περικλή. Για την οικοδόμησή του χρησιμοποιήθηκε ντόπιο μάρμαρο Αγριλέζας καθώς και μέλη από τον προηγούμενο ναό και για να στερεωθεί ο ναός, η κορυφή του λόφου ισοπεδώθηκε δημιουργώντας αναλήμματα στα βόρεια και στα δυτικά. Η κατασκευή ολοκληρώθηκε το 440 π.Χ. και οι διαστάσεις του ήταν 31,12 Χ 13,47 μ.

Ο αρχιτέκτονας είναι άγνωστος αλλά είναι πιθανότατα ο ίδιος που σχεδίασε τον ναό του Ηφαίστουστην Αγορά της Αθήνας, τον Ναό του Άρη που μεταφέρθηκε στην Αγορά και τον ναό της Νέμεσηςστον Ραμνούντα, γιατί και οι τέσσερις ναοί έχουν πολλά κοινά μεταξύ τους χαρακτηριατικά. Ο ναός του Ποσειδώνα δεν διέθετε εσωτερική κιονοστοιχία στον σηκό μεγαλώνοντας έτσι τη χωρητικότητά του. Επίσης, η ζωφόρος περιέτρεχε και τις τέσσερις πλευρές του πρόναου και όχι μόνο την πλευρά πάνω από την είσοδο. Θέμα της ήταν η Κενταυρομαχία, η Γιγαντομαχία και οι άθλοι του Θησέα, ζωφόρος στη δυτική πλευρά δεν υπήρχε όπως και εσωτερικός θριγκός. Τέλος, οι μετόπες αφέθηκαν επίπεδες και χωρίς διακόσμηση. Το ιερό του Ποσειδώνα είχε είδη ερειπωθεί κατά τη ρωμαϊκή περίοδο. Στα νεότερα χρόνια κομμάτια του ναού αποσπάστηκαν και μεταφέρθηκαν είτε σε μουσεία είτε σε ιδιωτικές συλλογές, με αποτέλεσμα 5 σπόνδυλοι από τους κίονες να υπάρχουν στην Αγγλία στο Chatsworth όπου στηρίζουν το άγαλμα του 6ου δούκα του Devonshire, 3 στη Βενετία και 3 στη Γερμανία.

Ο άγνωστος Εθνικός Δρυμός του Σουνίου και το Χάος

Σχεδόν άγνωστος στους περισσότερους κατοίκους της Αττικής, ο Εθνικός Δρυμός Σουνίου ιδρύθηκε το 1971 και είναι ο μικρότερος δρυμός της Ελλάδας. Το πιο εντυπωσιακό σημείο αποτελεί το «Χάος». Πρόκειται για ένα εντυπωσιακό βάραθρο σχεδόν κυκλικού σχήματος, περιστοιχισμένο από κάθετα βράχια, το βάθος του οποίου αγγίζει τα 55 μέτρα.

Η θεωρία λέει ότι πιθανότατα δημιουργήθηκε από την πτώση της οροφής σπηλαίου που υπήρχε στην περιοχή. Λέγεται και «Χάος του Κίτσου» από τον ομώνυμο λήσταρχο που δρούσε στην περιοχή τον 19ο αιώνα.

Ο Εθνικός Δρυμός Σουνίου είναι στην κυριολεξία ένα ανοικτό ορυκτολογικό και αρχαιολογικό μουσείο και μπορεί κανείς να τον εξερευνήσει ακολουθώντας πολλές δυνατές εναλλακτικές διαδρομές.

Η τοποθεσία του Σουνίου εντυπωσιάζει, όποιον το επισκέπτεται αφού συνδυάζει πέρα από τον ναό του Ποσειδώνα υπέροχα φυσικά τοπία αλλά και ένα από τα ομορφότερα ηλιοβασιλέματα.